Carbon Farming netwerkbijeenkomst: kansen, knelpunten en randvoorwaarden voor opschaling
Tijdens de afsluitende netwerkbijeenkomst van het PPS Carbon Farming project, samen met het EU project MARVIC, in Kamerik werd duidelijk dat carbon farming in Nederland brede interesse kent, maar dat grootschalige toepassing nog wordt belemmerd door een aantal fundamentele uitdagingen. Het beleidskader is in ontwikkeling en laat verdere uitwerking grotendeels over aan marktpartijen. Tegelijkertijd blijft onduidelijkheid bestaan over dilemma's zoals; additionaliteit, permanente koolstofvastlegging en de relatie met bestaand beleid, zoals het Gemeenschappelijk Landbouw Beleid (GLB).
Een belangrijk knelpunt is monitoring, rapportage en verificatie (MRV). De huidige systemen worden als complex en kostbaar ervaren, terwijl de betrouwbaarheid van modellen en data nog onvoldoende is. Versnipperde databronnen, beperkte standaardisatie en zorgen over datagebruik, ondermijnen het vertrouwen bij zowel boeren als afnemers. Voor opschaling moeten hier nog essentiuele stappen in worden genomen.
Ook economisch gezien is Carbon Farming voor veel boeren nog weinig aantrekkelijk. De financiële prikkels wegen vaak niet op tegen de investeringen, risico’s en lange contractduren tijdens een project. Hoge MRV- en transactiekosten spelen hierbij een grote rol. Er is behoefte aan eerlijkere vergoedingen, risicodeling en publieke ondersteuning.
Aan de marktzijde is het aanbod van hoogwaardige certificaten beperkt, en ervaren kopers juridische en beleidsmatige onzekerheid. Discussies over insetting en offseting (mag koolstofverwijdering alleen worden toegeschreven binnen de landbouwsector, of mogen er ook credits worden gekocht voor buiten de sector), beperken deelname van boeren aan vrijwillige koolstofmarkten. Tegelijk groeit de interesse in koolstofverwijdering, al zijn kosten en complexiteit nog hoog.
Tot slot werd benadrukt dat carbon farming bij voorkeur wordt verbonden met bredere doelen, zoals biodiversiteit en bodemkwaliteit. Dit biedt kansen, maar vraagt om heldere afspraken, eenvoud, transparantie, vertrouwen en een duidelijke faciliterende rol van de overheid.
Een samenvatting van het PPS Carbon Farming project is overhandigd aan LVVN (Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur) en verder uitgedeeld tijdens deze bijeenkomst. De samenvatting is hier te vinden.